Τρίτη, 16 Ιανουαρίου 2018 15:38

Όλες οι ψεύτικες ειδησεις που εντόπισε στο διαδίχτυο η ιστοσελίδα "ELLINIKA HOAΧES" μέσα στο 2017

Συντάκτης 
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)

xoax1Όσοι αφιερώνουν χρόνο στα ηλεκτρονικά κοινωνικά δίχτυα είναι πολύ πιθανόν να έχουν πέσει θύματα ψεύτικων ειδήσεων. Όλοι οι ερευνητές του φαινομένου συμφωνούν ότι το φαινόμενο αυτό δεν είναι καινούργιο. Από πολύ παλιά όλα τα Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας χρησιμοποιούσαν 100% ψεύτικες ειδήσεις για να περάσουν τις απόψεις των ιδιοκτητών τους. Απλά, αυτό που τονίζουν οι ειδήμονες, είναι πως σήμερα η διαφορά, ανάμεσα στα "προϊστορικά" μέσα, όπου οι απόψεις και τα συμφέροντα που προωθούσαν οι ιδιοκτήτες και οι διευθυντές ήταν εύκολο να αναγνωριστούν και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, όπου κάνουν θραύση οι ψεύτικες ειδήσεις, είναι τεράστια.

Κι αυτό διότι το επιτρέπει το μέσο, μιας και οι κατασκευαστές - διακινητές των ειδήσεων μπορεί να είναι πια ο οποισδήποτε. Ο οποιοσδήπτε, που συχνά είναι ένας ανώνυμος χωμένος σε ένα λαβύρινθο πλαστών λογαριασμών ή κρύβεται πίσω από ένα ψευδώνυμο. Να κάτι που δυσκολεύει πολύ να εντοπιστεί η πηγή και να αντιληφθούμε τι καπνό φουμάρουν οι διακινητές και τι ρόλο παίζουν. Αυτονόητο είναι ότι θέλουν να μας ξεγελάσουν. Άραγε μπορεί το ξεγέλασμα να είναι ποτέ για το καλό μας; 

Εγκυκλοπαιδικά στοιχεία: Ο όρος Hoax χρησιμοποιείται στα αγγλικά για να περιγράψει μια απάτη ή κάτι ψεύτικο και φαίνεται ότι προέρχεται από τις μαγικές λέξεις Hocus Pocus (κάτι σαν το δικό μας άμπρα κατάμπρα). Πιο ακριβής πάντως είναι ο όρος Urban Legend (Αστικός Θρύλος) μια και ένα Hoax είναι στην πραγματικότητα μια φήμη, δηλαδή ένας θρύλος ο οποίος "περιφέρεται" μέσα στο δίκτυο.

Τα Hoaxes διακινούνται στο δίκτυο μέσω του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.

Η ιστοσελίδα "ELLINIKA HOAXES" με ιδρυτή τον Θοδωρής Δανιηλίδης και αρχισυντάκτη τον Δημήτρη Αλικάκο, απ'όσο γνωρίζουμε, είναι η πρώτη, μέχρι στιγμής και η μοναδική, που έχει στόχο την συντονισμένη προσπάθεια εντοπισμού και κατάρριψης αναληθών δημοσιευμάτων στο ιντερνέτ, αλλά και κάθε πηγή ενημέρωσης. Εργαλείο τους είναι έρευνα και συλλογή στοιχείων από αξιόπιστες πηγές.

Η συντακτική ομάδα (κυρίως πρώην bloggers) αποτελείται από άτομα με εμπειρία στην αναγνώριση και κατάρριψη μύθων, ψευδών ειδήσεων, πλαστών βίντεο – φωτογραφιών και hoaxes. Η προσπάθεια αυτή, τονίζουν οι εμπλεκόμενοι, δεν είναι είναι ένα είδος σταυροφορίας. Είναι πρώτα δική μας ανάγκη να γνωρίζουμε την αλήθεια, συνεχίζουν, την οποία θέλουμε να μοιραστούμε. Αυτό που δεν καταπίνουμε εμείς «αμάσητο», επιθυμούμε να το γνωρίζετε κι εσείς.

Όπως σε όλες τις χώρες έτσι και φέτος στο ελληνικό διαδίχτυο ήταν πλούσιο σε ανάρτηση ψευδών και παραπλανητικών ειδήσεων, καθώς και κάθε λογής απάτη.

Πατώντας  εδώ  θα σας εμφανιστούν ανά μήνα όλες οι ψεύτικες ειδήσεις που εντόπισε μέσα στο 2017 η ιστοσελίδα Ellinika Hoaxes. Αξίζει τον κόπο να ρίξετε μια ματιά για να πάρετε μια ιδέα. Κι ένας λόγος είναι ότι υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να βρείτε εκεί κάποια ψεύτικη είδηση που την είχατε θεωρήσει ως αληθή.

Και στο τέλος της αρχικής σελίδας της Σταγόνας, έχουμε αναρτήσει κωδικοποιημενες κάποιες αρχές για την αναγνώριση των ψεύτικων ειδήσεων. Το κάναμε αυτό διότι στ'αλήθεια πιστεύουμε ότι ο καλπάζων πολλαπλασιασμός των ψεύτικων ειδήσεων και η δυσκολία να αναγνωριστούν τις κάνει μία από τις μάστιγες της εποχής μας. Που πατάει; Μα στην βαθύτατη ανάγκη του κάθε ανθρώπου να βρίσκει και να διαβάζει ειδήσεις και απόψεις που επιβεβαιώνουν τη δική του θεώρηση του κόσμου. Ίσως αυτός να είναι ένας λόγος που υπάρχει πληθώρα έξυπνων πουλιών που πιάνονται από την μύτη.

Ακολουθεί ένα απόσπασμα από το άρθρο του Γιώργου Επιτήδειου, όπου μας προτείνει τρόπους αναγνώρισης των Hoakes.

Τρόποι αναγνώρισης των Hoaxes

Αν και κανείς δεν γνωρίζει πώς ακριβώς δημιουργούνται τα Hoaxes, έχουν παρατηρηθεί μια σειρά από κοινά χαρακτηριστικά τα οποία μας βοηθούν να ξεχωρίσουμε αν ένα μήνυμα είναι πραγματικό ή αν αποτελεί απλώς ένα θρύλο του δικτύου. Αυτά είναι:

Τεχνική διάλεκτος

Για να γίνουν πιο αξιόπιστα τα μηνύματα αυτά προσπαθούν να χρησιμοποιήσουν επιστημονικούς ή τεχνικούς όρους οι οποίοι συνήθως δεν σημαίνουν τίποτε, αλλά με μια πρώτη ανάγνωση φαίνονται σοβαροί και λογικοί. Για παράδειγμα ο Good Times hoax υποστηρίζει ότι "...if the program is not stopped, the computer's processor will be placed in an nth-complexity infinite binary loop which can severely damage the processor...". Στην πραγματικότητα όμως δεν υπάρχει τίποτε που να αποκαλείται nth-complexity infinite binary loop και οι επεξεργαστές είναι σχεδιασμένοι να εκτελούν loops για ολόκληρες εβδομάδες χωρίς να πάθουν απολύτως τίποτε.

Επίκληση μιας αξιόπιστης πηγής

Για να αυξήσουν την αξιοπιστία τους, τα περισσότερα hoaxes υποστηρίζουν ότι αποτελούν μηνύματα τα οποία αποστέλλει κάποιος μεγάλος και επώνυμος οργανισμός (π.χ. Microsoft, Sun κ.λπ.). Οι οργανισμοί αυτοί όμως σχεδόν πάντοτε δημοσιεύουν τις ανακοινώσεις τους στον τύπο και δεν εμπιστεύονται κάτι τόσο εύκολα παραποιήσιμο όπως το email.

Προτροπή να προωθήσουμε αυτό το μήνυμα σε τρίτους

Αυτό αποτελεί το σήμα κατατεθέν όλων των αστικών θρύλων. Όποτε βλέπουμε μήνυμα το οποίο ζητάει προώθηση σε άλλους είναι σχεδόν απολύτως βέβαιο ότι πρόκειται για Hoax.

Αδυναμία ελέγχου

Αν το θέμα του μηνύματος είναι πράγματι τόσο σημαντικό τότε ο αποστολέας θα πρέπει να έχει δημιουργήσει τουλάχιστον μια web σελίδα με περισσότερες πληροφορίες σχετικά με αυτό. Αν αυτή δεν αναφέρεται στο mail ή αν η διεύθυνσή της είναι "ύποπτη" (π.χ. η Cisco να έχει σελίδα στο Geocities) αυτό σημαίνει ότι μάλλον το μήνυμα δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.

’λλες τεχνικές αναγνώρισης των Hoaxes είναι ο εκφοβισμός ή η χρήση συγκεκαλυμμένων απειλών ("Ψήφισε και εσύ κατά της φορολόγησης των πακέτων του Internet διαφορετικά σύντομα θα αρχίσουν να σε χρεώνουν"), η κακή σύνταξη και ορθογραφία (κολλημένες λέξεις, πολλά κεφαλαία), κ.λπ.

Τρόποι προστασίας από τα Hoaxes

Ο μόνος τρόπος για να προστατευτεί το δίκτυο από τα Hoaxes είναι η ενημέρωση των χρηστών και η επίδειξη από μέρους τους σοβαρότητας και αυτοσυγκράτησης. Οι σημαντικότερες συμβουλές για την αναγνώριση τόσο των Hoaxes όσο και των διάφορων απατεώνων που κυκλοφορούν στο δίκτυο είναι:

Μη βιάζεστε

Όσο πιο επείγον ισχυρίζεται ότι είναι το μήνυμα τόσο πιο προσεκτικά και φιλύποπτα πρέπει να ασχοληθούμε μαζί του.

Ελέγξτε ό,τι λαμβάνετε

Ανατρέξτε στην πηγή (π.χ. το web site του υποτιθέμενου αποστολέα) και αν ανακαλύψετε ότι δεν υπάρχει επώνυμος αποστολέας ή αν δεν βρείτε στις επίσημες σελίδες του καμία αναφορά στο θέμα αυτού του email τότε το μήνυμα είναι σίγουρα πλαστό. Αν πάντως χρειάζεστε ακόμη ισχυρότερη επιβεβαίωση πριν αγνοήσετε το μήνυμα επισκεφθείτε κάποιο site παρακολούθησης Hoaxes όπως το http://www.snopes.com ή το http://www.hoaxkill.com

Μην παρασύρεστε από συναισθηματισμούς

Το παιδάκι που πεθαίνει από όγκο στον εγκέφαλο και θέλει να γραφτεί στο βιβλίο του Γκίνες ως ο άνθρωπος ο οποίος έλαβε τις περισσότερες ευχετήριες κάρτες στον κόσμο, είναι σήμερα απολύτως καλά και δεν θέλει να ξαναδεί κάρτα στη ζωή του. Οι συγγραφείς των αστικών θρύλων είναι ικανοί να γράψουν τα πιο απίστευτα ψέματα μόνο και μόνο για να πετύχουν το σκοπό τους και δυστυχώς δεν μπορούμε πλέον να εμπιστευόμαστε ούτε τα πιο ευγενικά και ανθρώπινα μηνύματα.

Τι είναι τα chain letters

Θα ολοκληρώσουμε αυτή την παρουσίαση με μια αναφορά στα chain letters τα οποία αποτελούν μια ηπιότερη έκδοση των hoaxes. Αυτά συνήθως δηλώνουν ξεκάθαρα ότι ο κύριος λόγος ύπαρξής τους είναι να διακινηθούν σε όσο το δυνατόν περισσότερους χρήστες του δικτύου και υπόσχονται συνήθως τύχη και άλλα οφέλη σε όποιον τα προωθήσει, ατυχία (π.χ. απόλυση) σε όποιον τα αφήσει αναπάντητα και ακόμη μεγάλα δεινά (π.χ. ακρωτηριασμούς) σε όποιον τα διαγράψει. Τέλος, μια άλλη κατηγορία chain letters υποστηρίζει πως διακινείται για αγαθοεργούς σκοπούς και ότι υπάρχει κάποιο ειδικό σύστημα παρακολούθησης και καταμέτρησης του αριθμού των ανθρώπων που λαμβάνουν το συγκεκριμένο mail. Φυσικά, κάτι τέτοιο είναι απολύτως αδύνατον.

Τα hoaxes και τα chain letters αποτελούν μέρος της ζωής του δικτύου και θα μας συνοδεύουν όσο υπάρχουν ευφάνταστοι και εύπιστοι άνθρωποι. Οφείλω να ομολογήσω ότι μερικά από τα πιο έξυπνα mail που έχω διαβάσει μέχρι σήμερα στο δίκτυο ήταν chain letters και θα ήμουν ψεύτης αν δήλωνα ότι δεν έχω εξαπατηθεί ποτέ από αυτά. Αν φροντίσουμε πάντως να μην πανικοβαλλόμαστε από τις προειδοποιήσεις τους, μπορεί κάποτε να συνηθίσουμε σ' αυτά και να αρχίσουμε να τα βλέπουμε ως ένα ευχάριστο διάλειμμα στην καθημερινή ρουτίνα του δικτύου. Μέχρι τότε όμως καλό θα είναι να μείνουμε δύσπιστοι και προσεκτικοί.

Γιώργος Επιτήδειος
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

 

Τελευταία τροποποίηση στις Τετάρτη, 17 Ιανουαρίου 2018 18:52
Λάκης Ιγνατιάδης

Ραβδοσκοπία ατζαμή

Προσθήκη νέου σχολίου

Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση