Παρασκευή, 13 Μαΐου 2016 22:35

Ο Σαίξπηρ, τρία σονέτα του και η Λέστερ

Συντάκτης 
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)

Επειδή ο Ουίλλιαμ Σαίξπηρ πέθανε το 1616 σε ηλικία 52 χρονών στο Στράτφορντ -Απόν- Έιβον, φέτος γιορτάζονται  σε όλο τον κόσμο τα 400 χρόνια από το θάνατό του. Υπάρχουν αρκετοί άνθρωποι παντού που τον έχουν σπουδάσει φτάνοντας σχεδόν στα όρια της μύησης και πάρα πολλοί που τον θεωρούν ως μια από τις πιο ξεχωριστές περιπτώσεις δημιουργών σε παγκόσμιο επίπεδο. Γι'αυτό και θα βρουν κλασσικούς και ευφάνταστους τρόπους να τον τιμήσουν ιδιωτικά και δημόσια, ατομικά και συλλογικά, να τον τιμήσουν όπως του αξίζει. Προσωπικά από τα θεατρικά έργα του δεν έχω διαβάσει κανένα.

 

Τα λίγα δικά του που είδα σε θέατρα με το ζόρι περνούσαν τη βάση μου. Βαριόμουνα με κάτι που θεωρούσα πως φλυαρούσε ακατάπαυστα. Στο σινεμά όμως μερικές ταινίες μου με έφτιαξαν κι αυτές με έφεραν κοντά στον κόσμο τον Σαίξπηρ αναγκάζοντάς με να του βγάλω το καπέλο. Σποραδικά και δίχως σύστημα διάβασα κι αρκετά σονέτα του που παραδόξως μου άρεσαν και ήταν αυτά μάλλον που σμίλεψαν τον κρυμμένο εντός μου μικρό Σαίξπηρ και που κάποιες φορές όταν περνάω ζόρια νομίζω ότι με βοηθάει. Αν αυτές τις μέρες δε διάβαζα ένα σονέτο του που με έπιασε και το ξαναδιάβασα, ώσπου έφτασα στο σημείο να μου το απαγγείλω, θα έγραφα μόνο για την Λέστερ.

Ναι τη Λέστερ, το Λεβαδειακό της Αγγλίας δηλαδή ή τον Πανθρακικό, που κόντρα σε όλα τα προγνωστικά πήρε φέτος το πρωτάθλημα. Μια ομάδα από το Λέστερ, πόλη 300 χιλ. κατοίκων 700 με τα προάστια, στο κέντρο περίπου της Αγγλίας, που το 2013 και μετά από δέκα χρόνια απουσίας επέστρεψε στην Πρέμιερ Λίνγκ. Με ένα προπονητή, τον 65χρονο Ιταλό Ρανιέρη, που εμείς μόλις πρόπερσι κακήν κακώς τον διώξαμε από την Εθνική μας σε τέσσερις μήνες. Με πρόεδρο/ιδιοκτήτη έναν Ταϊλανδέζο, που με την κατάκτηση του τίτλου δώρησε 2.5 εκ. ευρώ στα νοσοκομεία της πόλης. Και με τους μισούς παίχτες Βρετανούς. Αυτό που μου άρεσε και νομίζω ότι πρέπει να το κρατήσουμε είναι αυτό που είπε η οικιακή βοηθός του αστέρα της Βάρντι, ότι δηλαδή ήταν μια ομάδα φίλοι που το διασκέδαζαν. Με άλλα λόγια μιλάμε για παρέα που με αυξημένο αίσθημα ευθύνης έγραψε ιστορία. Φαίνεται πως έπαιξε μεγάλο ρόλο σ'αυτόν τον άθλο του Δαυίδ που πέτυχαν το "όλοι μαζί φίλοι στο πρώτα απ'όλα η ομάδα". 

Αν τον μετρήσουμε με χρήματα, 200 εκ. θα μπουν φέτος στο ταμείο της Λέστερ που η χρηματιστηριακή της αξία είναι 70εκ. λίρες και αν ως φίλαθλος στην αρχή της ποδοσφαιρικής χρονιάς κατά λάθος ποντάριζες 100 λίρες στην Λέστερ στο τέλος θα έβαζες στην τσέπη σου, 500.000. Όταν, λέμε τώρα ....για να περνάει ή ώρα, εμφανιστεί περίπτωση Λέστερ στην Ελλάδα, αυτό είναι πολύ πιθανόν να σημαίνει ότι ως κοινωνία και κόβοντας δρόμο θα έχουμε ανέβει κατηγορία και θα έχουμε βγει καβάλα με όλα τα καλά μας στην καρδιά της σύγχρονης εποχής, έτοιμοι για άλματα πιο γρήγορα από τη φθορά μας.

Υπάρχει κάτι παιδιάστικο στην χαρά που ένιωσα όταν δυο αγωνιστικές πριν το τέλος του πρωταθλήματος ήταν και μαθηματικά βέβαιο ότι οι Αλεπούδες είναι οι πρωταθλητές; Γιατί τι μπορεί να κερδίσει ένας τυχαίος Έλληνας από την ιστορία της Λέστερ, όταν μάλιστα συμβαίνουν τόσα στην πατρίδα του όπου το αναμενόμενο είναι να φοράει μονίμως μαύρες πλερέζες; Κι αυτό διότι το στίγμα της χώρας του είναι η διαρκής έκπτωση όλων των δημόσιων πραγμάτων, η απελπιστική ανεπάρκεια των πολιτικών και η αυξανόμενη δυσκολία στο να μπορεί να επιβιώνει η μεγάλη πλειονότητα. Το κάθε πέρσι και καλύτερα εξακολουθεί να είναι το μοτίβο των τελευταίων χρόνων και όσο αισιόδοξος και αν είναι ο τυχαίος, μάλλον θα περνάει φάση αντικατοπτρισμού άμα διακρίνει να αναβοσβήνει φωτάκι στην καρδιά του σκότους. Κι όμως πέρα από κάθε λογική η χαρά για το κατόρθωμα της Λέστερ, όταν μάλιστα ο τυχαίος με τα ποδοσφαιρικά της Αγγλίας ευχαριστιέται δεκαετίες τώρα με τα κατορθώματα της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, σημαίνει πως η πίστη του στο αναπάντεχο του κάποτε θα γυρίσει ο τροχός δεν έχει πεθάνει. Μόνο που ως μεγάλος πια έχει την γνώση ότι για να γυρίσει ο ήλιος και για να αρχίσει να αχνοφαίνεται μια προοπτική γι'αυτόν και τους συμπολίτες του, θέλει δουλειά πολύ, με σχέδιο και οργάνωση. 

Να πούμε και ένα τελευταίο, που ίσως σε κάποιους φανεί σαν τραβηγμένο από τα μαλλιά. Κάτι σαν Λέστερ μπορούμε να φανταστούμε τον επαρχιώτη Ουίλλιαμ, όταν φτάνοντας στο Λονδίνο από το πουθενά προσπαθούσε για χρόνια να καθιερωθεί ως ηθοποιός σε μια πόλη που δεν ήταν δα τότε και το κέντρο του καλλιτεχνικού και πνευματικού κόσμου στην Ευρώπη. Και στο τέλος τα κατάφερε, ως συγγραφέας όμως 38 θεατρικών έργων, που τα περισσότερα έχουν μεταφραστεί σε όλες σχεδόν τις γλώσσες του κόσμου, που έχουν γραφτεί χιλιάδες μελέτες γι'αυτά και που έχουν παιχτεί άπειρες φορές σε μικρά και μεγάλα θέατρα σε όλη την οικουμένη. Στην ουσία ο Σαίξπηρ αποτελεί εδώ και δυο αιώνες ένα μέρος αυτού του πλούτου που ανήκει στην παγκόσμια κοινότητα και είναι για το θεατρόφιλο κοινό ένα από τα διαμάντια του. Αυτό που είναι γεγονός είναι ότι ο καθένας μπορεί να βρει στον Σαίξπηρ και να σκεφτεί τόσο διαφορετικά πράγματα που μοιάζει στο τέλος σαν κάτι το μαγικό. Αλλά αυτό είναι το χαρακτηριστικό των αληθινά ξεχωριστών πλούσιων έργων που αντέχουν στους αιώνες και που μέσα από την σε πρώτη φάση απλότητά τους μπορούν να χαρίζουν ζωή ακόμα και στον τελευταίο που θα τους τη ζητήσει. Κάτι που εγώ φαίνεται ότι δεν το έκανα με τον Σαίξπηρ, αυτόν που μας προέτρεψε να μιλάμε ψιθυριστά όταν μιλάμε για την αγάπη. Αλλά ποτέ δεν είναι αργά. Αρκεί να μου προκύψει η ανάγκη για να πλησιάσω ένα πολυεπίπεδο έργο που απ'ότι λένε οι σοβαροί μελετητές του είναι ανοιχτό στον κόσμο, στην πολυπλοκότητα της ανθρώπινης φύσης, αντανακλά μία δίψα για το διαφορετικό και το ανοίκειο με μία αίσθηση ανοχής ταυτόχρονα.

 

Το σονέτο είναι ένα ποιητικό είδος που ακολουθεί μία σταθερή στιχουργική μορφή και αποτελείται από 14 στίχους. 

Τα «Σονέτα» του Σαίξπηρ δημοσιεύθηκαν το 1609 και ήταν τα τελευταία μη δραματικά έργα του, τα οποία εκδόθηκαν.

Είναι τα απόλυτα ποιήματα που εμβαθύνουν στη φύση του έρωτα, το ερωτικό πάθος, το θάνατο και το χρόνο.  

Τα τρία σονέτα

 

Σονέτο 146

 

Κέντρο του αμαρτωλού πηλού μου εσύ, φτωχή ψυχή,

 

Κατάστικτη από τις άγριες δυνάμεις που σε ντύνουν,

 

Γιατί κλεισμένη εδώ υποφέρεις και λιμοκτονείς,

 

Ενώ έξω ζωγραφιές λαμπρές τα τείχη σου φαιδρύνουν;

 

Αφού έχεις διορία μικρή, γιατί τόση χλιδή

 

Γι'αυτή τη φθίνουσα έπαυλη που κατοικείς ξοδεύεις;

 

Σκουλήκια θα κλρηρονομήσουν τέτοια υπερβολή;

 

Αυτά θα φαν' τα πλούτη σου; Εκεί το σώμα οδεύει; 

 

Άσε το δούλο να χαθεί ψυχή μου για ν'ακμάσεις

 

Φτιάξε από την πείνα σου σοδειά: Τις ώρες αν πωλήσεις

 

Τις μάταιες, ουράνια συμβόλαια θα αγοράσεις

 

Έτσι εσύ μέσα θα τραφείς κι ο πλούτος έξω ας σβήσει.

     

                                  Μάρανε εσύ το θάνατο που τους θνητούς μαραίνει,

     

                                     Κι έτσι αν πεθάνει ο θάνατος, κανείς δεν θα πεθάνει.

                                                                                                                                      μετάφραση:  Λένια Ζαφειροπούλου.

 

  Εδώ για να ακούσετε από την Όλια Λαζαρίδου να διαβάζει το Σονέτο 97. 

 

Κι  εδώ  τον Αργύρη Πανταζάρα να απαγγέλει το Σονέτο 3.

 

 

Τελευταία τροποποίηση στις Σάββατο, 16 Ιουλίου 2016 16:51
Λάκης Ιγνατιάδης

Ραβδοσκοπία ατζαμή

Προσθήκη νέου σχολίου

Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση